Mondhygiëne met vaste apparatuur: er zijn drie hulpmiddelen nodig, geen betere borstel

De orthodontiepatiënt verenigt het hoogste risico met de laagste motivatie, en die combinatie verklaart waarom witte laesies ondanks alle aanbevelingen zo vaak blijven optreden.

De meest gemaakte denkfout is een betere borstel aanraden. Geen enkele borstel, hoe goed ook, bereikt tegelijk de gingivarand van het bracket en de ruimte onder de boog.

Er zijn drie hulpmiddelen met aparte functies nodig, en ze als drie losse taken presenteren werkt beter dan het beschrijven van een ingewikkelde routine.

De orthodontische borstel heeft een V-vormige haarsnit, in het midden korter, waardoor de twee zijrijen boven en onder het bracket kunnen rusten terwijl het middendeel het attachment overbrugt.

Het is het basisgereedschap en vervangt de gewone borstel gedurende de hele behandeling. De haren slijten sneller door wrijving met de brackets, en hij hoort vaker te worden vervangen.

De rager ontsluit de ruimte onder de boog, de zone die geen enkele borstel reinigt. Hij wordt tussen boog en tandvlak geplaatst en heen en weer bewogen tussen twee brackets.

De maat moet klein zijn omdat de ruimte beperkt is, en modellen met een gehoekte steel zijn handzamer in de zijdelingse delen, waar de toegang het slechtst is.

Het solobestje dekt de zone die kritisch is voor witte laesies: de gingivarand van het bracket, vooral bij de bovenlaterale snijtanden en de hoektanden. Het is het hulpmiddel dat het meest bepaalt of vlekken ontstaan.

Orthodontische was heeft geen hygiënische functie maar beïnvloedt de therapietrouw. Wie een mucosalaesie heeft, poetst die plek niet meer, en binnen twee weken vormt zich daar een forse aanslag.

Hooggeconcentreerd fluoride is voor de hele behandelduur aangewezen, en het is een van de sterkste indicaties voor tandpasta met 5000 ppm.

Fluoridespoelmiddel voegt bescherming toe maar de therapietrouw bij adolescenten is laag. Moet één extra middel worden gekozen, dan wordt hooggeconcentreerde tandpasta veel eerder daadwerkelijk gebruikt.

Controle met een plaqueverklikker bij elke afspraak maakt het resultaat zichtbaar, en bij adolescenten werkt visuele terugkoppeling beter dan vermaning.

Kortom: V-gesneden borstel als basis, rager voor de ruimte onder de boog, solobestje aan de bracketrand, hooggefluorideerde tandpasta, en controle met verklikker bij elke afspraak.