Higiena przy nakładkach: szyna utrzymuje przy zębie wszystko, co znajduje się w jamie ustnej
To, że nakładkę się zdejmuje, prowadzi do przekonania, że higiena jest łatwiejsza niż przy aparacie stałym. Pod jednym względem rzeczywiście jest, pod innym wprowadza ryzyko, którego aparat stały nie ma.
Korzyść jest realna: szczoteczka, nić i szczoteczka międzyzębowa pracują na całkowicie wolnych powierzchniach, bez zamków i bez łuków do omijania.
Problem pojawia się, gdy szyna jest założona. Zakrywając całkowicie korony, ogranicza kontakt śliny z powierzchniami zębów, a to ślina buforuje kwasy, usuwa cukry i dostarcza minerałów do remineralizacji.
Jeśli pacjent zakłada nakładkę po jedzeniu bez umycia zębów, zamyka resztki pokarmowe przy szkliwie na kolejne godziny, w środowisku, do którego oczyszczanie ślinowe nie dociera.
Jeszcze gorszy jest zwyczaj picia napojów słodzonych lub kwaśnych z założoną szyną: płyn dostaje się między tworzywo a ząb i zalega dokładnie tam, gdzie ślina nie może go rozcieńczyć.
Praktyczna zasada do przekazania jest jedna i powinna zostać sformułowana tak: z nakładką w ustach tylko woda. Wszystko inne wymaga jej zdjęcia.
Powstające zmiany to białe plamy przy szyjce i na powierzchniach gładkich, czyli te same okolice co przy aparacie stałym, osiągane jednak innym mechanizmem: nie przez utrudnienie oczyszczania, lecz przez brak oczyszczania ślinowego.
Tam, gdzie ryzyko jest wysokie, wskazana jest pasta o wysokim stężeniu fluoru, a najlepszy moment na jej zastosowanie to chwila bezpośrednio przed ponownym założeniem szyny, która przedłuża jej kontakt z powierzchniami.
W czyszczeniu nakładki pierwszą sprawą jest woda: musi być zimna. Gorąca woda odkształca materiał termoplastyczny, a odkształcenie jest nieodwracalne. To częsty błąd i kosztuje jedną szynę.
Drugą sprawą jest pasta do zębów, której należy unikać: substancje ścierne matowią tworzywo, a pozostawione mikrorysy zatrzymują biofilm lepiej niż powierzchnia gładka. Osobna miękka szczoteczka i sama woda wystarczą do codziennej pracy.
Do czyszczenia okresowego istnieją dedykowane tabletki musujące; należy unikać barwionych płukanek, które trwale przebarwiają tworzywo.
Zaczepy zasługują na osobną uwagę. To kompozyt przyklejony do powierzchni zęba, z brzegami zatrzymującymi płytkę dokładnie tak, jak brzegi wypełnienia. Szczoteczka jednopęczkowa prowadzona wokół każdego zaczepu jest skuteczniejsza niż samo szczotkowanie szczoteczką zwykłą.
Podsumowując: szyna ogranicza kontakt śliny z zębami, resztki zamknięte pod ponownie założoną nakładką pozostają przy szkliwie godzinami, z założoną szyną pije się wyłącznie wodę, czyszczenie odbywa się zimną wodą i bez pasty, a zaczepy wymagają szczoteczki jednopęczkowej.