Implantaten hebben geen parodontaal ligament, en dat verandert alles in de nazorg
De nazorg van een implantaat wordt vaak gevoerd als die van een tand, en de anatomische verschillen maken die gelijkstelling riskant.
Het voornaamste verschil is het ontbreken van het parodontale ligament. De tand hangt in zijn kas aan vezels die hem met het bot verbinden, terwijl het implantaat er rechtstreeks tegenaan ligt.
Het ligament brengt doorbloeding, positiegevoel en vermogen tot ombouw. Het implantaat heeft daar niets van.
Het belangrijkste gevolg betreft de afweer. Het weefsel rond het implantaat is minder doorbloed en de collageenvezels lopen evenwijdig aan het oppervlak in plaats van erin te hechten.
Daaruit volgt een zwakkere barrière tegen het oprukken van bacteriën de diepte in, en daarom vordert peri-implantitis onder gelijke omstandigheden sneller dan parodontitis.
Het ontbreken van positiegevoel heeft een praktisch gevolg: overbelasting wordt bij een implantaat niet gevoeld zoals bij een tand, en er worden geen klachten gemeld tot de situatie ver gevorderd is.
Sonderen gebeurt met nog lichtere druk, want het weefsel biedt minder weerstand en de sonde dringt bij dezelfde kracht makkelijker door.
De waarden worden anders gelezen en vergeleken met de beginmeting bij plaatsing van de voorziening, die de eigen maatstaf van dat implantaat vormt.
Bloeding bij sonderen blijft de nuttigste aanwijzing, en het optreden ervan bij een eerder stabiel implantaat verdient ernst, ook zonder toename van de diepte.
Over instrumenten geldt een strakke regel: niets metaals raakt het implantaatoppervlak. Curettes van titaan, koolstofvezel of kunststof, en beklede ultrasone tips.
De kras van een metalen instrument maakt een ruw oppervlak dat bacteriële hechting begunstigt, en de schade blijft blijvend.
Poederstralen met glycine of erythritol is tegenwoordig de betere keuze op implantaatoppervlakken, omdat het biofilm verwijdert zonder mechanisch contact en zonder het titaan aan te tasten.
Kortom: het ontbrekende ligament vermindert doorbloeding en afweer, peri-implantitis vordert sneller, sonderen vraagt lichtere druk en een eigen maatstaf, geen metalen instrument raakt titaan, en fijne poeders zijn de betere keuze.